TienThuoc.comTiền Thuốc
Tránh mất tiền vì thuốc giả, thuốc xách tay, "thần dược"

Cha mẹ mua thuốc gia truyền giá cao: cùng tính tiền và mời bác sĩ vào cuộc

Cha mẹ bỏ nhiều tiền mua "thuốc gia truyền trị dứt": cách cùng tính tiền thay vì cãi, mời bác sĩ vào cuộc, giữ thuốc đang dùng và câu mở lời mẫu cho con cái.

An adult Vietnamese daughter and her elderly father sit on a small balcony in the morning, a plain brown paper herbal package between their tea cups, seen from behind

Khi cha mẹ đã bỏ tiền mua một gói "thuốc gia truyền trị dứt bệnh", điều nên làm đầu tiên không phải là chứng minh cha mẹ sai, mà là đảm bảo cha mẹ không bỏ thuốc bác sĩ đang kê, rồi cùng nhau ngồi tính lại số tiền đã và sẽ chi. Một cuộc nói chuyện về con số thường đi xa hơn một cuộc tranh luận về chuyện tin hay không tin.

Phần dưới đây là cách hiểu vì sao người lớn tuổi dễ tin những lời hứa ấy, một bảng tính giả định để cả nhà cùng nhìn, những câu nên tránh, cách mời bác sĩ vào cuộc, và lời mở đầu mẫu cho người con đang không biết bắt đầu từ đâu.

Vì sao người lớn tuổi dễ tin lời hứa "trị dứt"

Người bệnh mạn tính phải dùng thuốc hằng ngày, tháng này qua tháng khác, tái khám đều mà bệnh vẫn còn đó. Sự mệt mỏi ấy là thật. Một lời hứa "uống đủ liệu trình là khỏi hẳn, khỏi phải uống thuốc tây cả đời" đánh trúng mong ước lớn nhất của họ. Nó không chỉ bán thuốc, nó bán hy vọng thoát khỏi cảnh phụ thuộc.

Thêm vào đó, lời giới thiệu thường đến từ người cùng tuổi, cùng xóm, cùng nhóm tập thể dục buổi sáng. Cha mẹ tin người quen hơn tin quảng cáo. Họ cũng ngại làm phiền con cái chuyện tiền, nên nhiều khi tự rút tiền tiết kiệm mua rồi mới kể, hoặc không kể.

Hiểu được những điều đó giúp người con đổi giọng. Cha mẹ không ngốc, cũng không cố tình phung phí. Họ đang tìm cách bớt gánh nặng cho chính mình và cho con. Bắt đầu từ chỗ ghi nhận mong muốn đó, cuộc nói chuyện sẽ nhẹ hơn rất nhiều so với bắt đầu bằng chữ "bị lừa".

Ví dụ giả định: chú Tư dùng thuốc theo đơn đã nhiều năm. Một người bạn trong nhóm đi bộ kể đã "khỏi hẳn" nhờ một gói thuốc gia truyền, cho xem cả túi thuốc. Chú mua ba liệu trình, không nói với ai vì sợ con cái bảo phí tiền. Đến khi con gái thấy túi thuốc trong tủ, số tiền đã chi bằng cả năm tiền thuốc nhà tự trả. Điều đáng mừng là chú vẫn dùng thuốc bác sĩ kê, và câu chuyện sau đó được giải quyết bằng một buổi tái khám có mang theo túi thuốc, không phải bằng một trận cãi nhau.

Cùng cha mẹ tính tiền: bảng giả định cho một năm

Ví dụ giả định, chỉ để sắp xếp các khoản, không phải giá thật. Giả sử phần tiền nhà mình tự trả cho thuốc bác sĩ kê qua bảo hiểm y tế là 10 đơn vị một tháng, còn gói gia truyền bán theo "liệu trình" 60 đơn vị một đợt. Ngồi điền cùng cha mẹ, mỗi người một cây bút.

KhoảnThuốc bác sĩ kê qua bảo hiểm y tếGói "gia truyền"Ghi chú khi điền
Tiền mỗi đợt10 đơn vị một tháng (giả định)60 đơn vị một liệu trìnhHỏi người bán một năm cần bao nhiêu liệu trình
Số đợt trong nămTheo lịch tái khám bác sĩ hẹnThường "uống thêm cho chắc"Nhiều gói kéo dài mãi, không có điểm dừng
Bảo hiểm y tế trả một phầnCó, theo danh mục và mức hưởng của thẻKhôngMức thật hỏi quầy bảo hiểm y tế nơi khám
Hoá đơn, giấy tờCó bảng kê, có hoá đơnThường chỉ có giấy viết tayKhông giấy thì không đòi, không xin hỗ trợ được
Có người chịu trách nhiệmBác sĩ, cơ sở khám, dược sĩNgười bán, có khi chỉ là số tài khoảnHỏi: nếu không đỡ thì ai trả lại tiền
Tiền phát sinh khi có chuyệnCó hồ sơ để bác sĩ theo dõiKhám lại, xét nghiệm lạiKhoản này hay bị quên nhất

Điểm của bảng không phải để chứng minh gói gia truyền đắt. Điểm là để cha mẹ tự nhìn thấy tiền đi đâu và tự hỏi những câu ở cột cuối. Người lớn tuổi thường đồng ý với con số mình tự viết ra hơn là con số con cái đọc cho nghe.

Câu dễ gây cãi nhau và câu nên nói thay

Cùng một ý, cách nói quyết định cha mẹ lắng nghe hay đóng cửa. Một vài cặp câu để đối chiếu:

Câu dễ làm cha mẹ tự áiCâu nên nói thay
"Bố bị lừa rồi, thuốc đó là thuốc giả.""Con chưa biết thuốc này thế nào, hay bố con mình mang đi hỏi bác sĩ của bố xem."
"Sao mẹ tiêu nhiều tiền thế mà không hỏi con?""Mẹ lo cho sức khoẻ là đúng. Lần sau mẹ cho con biết trước để con góp với mẹ."
"Uống thứ đó vào có ngày nhập viện.""Con chỉ sợ thuốc mới với thuốc bác sĩ kê có gì không hợp, mình hỏi cho yên tâm."
"Bỏ ngay đi, không được uống nữa.""Mình cứ giữ thuốc bác sĩ đang kê đã, còn gói này để con hỏi bác sĩ rồi tính."
"Người bán đó toàn lừa người già.""Người giới thiệu chắc cũng có ý tốt, nhưng mình cần giấy tờ rõ ràng mới yên tâm."

Để ý câu thứ tư: người con không bảo cha mẹ ngưng hay dùng thêm thứ gì, chỉ giữ nguyên những gì bác sĩ đã kê và chuyển câu hỏi về cho bác sĩ. Đó là ranh giới an toàn cho cả hai bên.

Mời bác sĩ vào cuộc: mang gói thuốc đến buổi tái khám

Lời của bác sĩ điều trị thường có trọng lượng với cha mẹ hơn lời con cái. Chuẩn bị kỹ để buổi tái khám không biến thành buổi cãi nhau ngay trong phòng khám.

  1. Trước ngày khám, hỏi cha mẹ có đồng ý mang gói thuốc theo không. Nói rõ là để hỏi cho yên tâm, không phải để "bắt lỗi".
  2. Mang nguyên gói hoặc vài gói còn nguyên, vỏ hộp, tờ giới thiệu nếu có. Chụp lại hoá đơn hay giấy viết tay người bán đưa.
  3. Ghi ra giấy ba câu hỏi: thuốc này có hợp với thuốc bố mẹ đang dùng không, có nên báo cho ai không, và nhà mình cần lưu ý gì về tiền thuốc.
  4. Để cha mẹ tự hỏi bác sĩ, người con chỉ bổ sung khi cần. Cha mẹ được tôn trọng thì dễ nghe hơn.
  5. Sau buổi khám, cùng ghi lời bác sĩ dặn vào sổ thuốc gia đình. Đừng nhắc lại chuyện cũ theo kiểu "con đã nói rồi mà".

Nếu bác sĩ khuyên điều gì, đó là quyết định chuyên môn, người con chỉ cần giúp cha mẹ làm theo. Tránh tự diễn giải lời bác sĩ thành lệnh cấm hay lời trách.

Giữ thuốc bác sĩ đang kê là điều không được đánh đổi

Nỗi lo lớn nhất không phải là mất tiền cho gói gia truyền. Nỗi lo lớn nhất là cha mẹ tin lời người bán rằng "uống cái này thì bỏ thuốc tây được", rồi lặng lẽ ngưng thuốc bác sĩ kê để tiết kiệm. Với nhiều bệnh mạn tính, tự ý ngưng thuốc có thể gây hậu quả nặng mà không báo trước.

Vì thế, trong mọi cuộc nói chuyện, câu cần nhắc đi nhắc lại một cách nhẹ nhàng là: đừng tự ngưng hay đổi thuốc vì tiền; nếu tiền thuốc đang khó, hãy nói thật với bác sĩ là chi phí đang khó. Người con có thể nhận phần nói chuyện này thay cha mẹ nếu cha mẹ ngại.

Một cách kiểm nhẹ nhàng là để ý lịch lấy thuốc. Nếu đến hẹn mà cha mẹ không đi lấy thuốc bảo hiểm, hoặc hộp thuốc cũ còn nhiều hơn bình thường, hãy hỏi thăm, đừng trách.

Nếu cha mẹ đang dùng gói thuốc lạ mà có dấu hiệu nặng như khó thở, đau ngực, phù mặt – môi, nổi mẩn lan nhanh, lơ mơ, co giật, yếu liệt nửa người hay chảy máu không cầm, gọi số cấp cứu hoặc đưa đến cơ sở y tế gần nhất ngay, chưa tính chuyện tiền, mang theo gói thuốc và vỏ hộp để bác sĩ biết đã dùng gì.

Nếu cha mẹ đã trả tiền: giữ gì, hỏi gì

Tiền đã chi không phải lúc nào cũng lấy lại được, nhưng giữ đủ giấy tờ thì còn cơ hội và còn bằng chứng để báo khi cần. Đánh dấu từng mục:

  • Giấy biên nhận, hoá đơn, tin nhắn hẹn giao hàng, số tài khoản đã chuyển tiền.
  • Tên, số liên lạc của người bán và người giới thiệu, nơi diễn ra buổi giới thiệu nếu có.
  • Gói thuốc còn nguyên, vỏ đã dùng, tờ quảng cáo đi kèm.
  • Ghi lại lời hứa người bán đã nói, càng sát nguyên văn càng tốt, kèm ngày giờ.
  • Hỏi cơ quan bảo vệ người tiêu dùng hoặc Sở Y tế về việc phản ánh sản phẩm quảng cáo trị bệnh không đúng.
  • Nếu số tiền lớn và có dấu hiệu lừa, trình báo công an xã, phường nơi cư trú.

Đừng ép cha mẹ đi báo nếu họ thấy xấu hổ. Có thể để người con đứng tên làm việc, còn cha mẹ chỉ cần kể lại. Giữ được thể diện cho cha mẹ cũng là giữ được lần sau họ chịu hỏi con trước khi mua.

Lời mở đầu mẫu cho người con

Câu đầu tiên quyết định khá nhiều. Một lời mở mà người con dùng được gần nguyên văn, giọng nhẹ, vào lúc cả nhà không vội:

"Bố ơi, con thấy dạo này bố lo cho sức khoẻ, con mừng lắm. Con muốn ngồi với bố tính lại tiền thuốc một năm của nhà mình, cả thuốc bác sĩ kê lẫn gói thuốc bố mới mua, để con biết mà góp với bố. Lần tái khám tới con đi cùng, mình mang gói thuốc theo hỏi bác sĩ luôn cho chắc, bố thấy được không?"

Nếu muốn nhắn cho anh chị em trước để cùng một giọng:

"Mẹ mới mua một gói thuốc gia truyền, giá khá cao. Mình đừng ai trách mẹ nhé. Tuần này em ngồi tính tiền thuốc với mẹ, lần khám tới em đưa mẹ đi và hỏi bác sĩ. Việc quan trọng nhất là mẹ vẫn dùng đủ thuốc bác sĩ kê. Ai gặp mẹ thì nhắc nhẹ chuyện đó thôi."

Sau cuộc nói chuyện, đừng chờ cha mẹ nhận lỗi. Mục tiêu là lần sau, trước khi chi một khoản lớn cho thuốc, cha mẹ nhớ gọi cho con một tiếng. Được vậy là cuộc nói chuyện đã thành công.

Câu hỏi thường gặp

Cha mẹ nhất quyết dùng thuốc gia truyền thì con cái nên làm gì?

Đừng biến chuyện này thành cuộc đọ sức. Việc quan trọng nhất là cha mẹ vẫn dùng thuốc bác sĩ đang kê và báo cho bác sĩ biết mình đang dùng thêm gì. Mời cha mẹ mang gói thuốc đến buổi tái khám để bác sĩ tư vấn trực tiếp.

Thuốc gia truyền có được bảo hiểm y tế chi trả không?

Các gói thuốc bán tự do, không do bác sĩ ở cơ sở khám chữa bệnh có hợp đồng kê và cấp, thì không được quỹ bảo hiểm y tế thanh toán. Người mua tự trả toàn bộ và thường không có hoá đơn hợp lệ để xin hỗ trợ hay bảo hiểm thương mại.

Làm sao biết cha mẹ có đang bỏ bớt thuốc bác sĩ kê không?

Để ý lịch lấy thuốc và tái khám, số thuốc cũ còn trong nhà nhiều hay ít so với bình thường. Nếu thấy khác, hỏi thăm nhẹ nhàng và nhắc rằng nếu tiền thuốc khó thì cả nhà cùng nói với bác sĩ, không tự ngưng.

Cha mẹ đã chi nhiều tiền cho thuốc gia truyền thì có đòi lại được không?

Tuỳ trường hợp, không ai hứa trước được. Giữ đủ biên nhận, tin nhắn, số tài khoản và gói thuốc còn lại, rồi hỏi cơ quan bảo vệ người tiêu dùng, Sở Y tế hoặc trình báo công an xã, phường nếu có dấu hiệu lừa đảo.

Có nên tịch thu gói thuốc của cha mẹ cho yên tâm không?

Làm vậy thường khiến cha mẹ mua lén lần sau và không kể với con nữa. Tốt hơn là giữ lại gói thuốc như bằng chứng, cùng cha mẹ mang đến hỏi bác sĩ, để quyết định đến từ người có chuyên môn và cha mẹ được tôn trọng.

Anh chị em trong nhà không cùng quan điểm về chuyện này thì sao?

Thống nhất trước với nhau một nguyên tắc chung: không ai trách cha mẹ, ai cũng nhắc cha mẹ dùng đủ thuốc bác sĩ kê, và một người phụ trách đưa cha mẹ đi hỏi bác sĩ. Các chuyện khác có thể bàn sau.

Cần tư vấn cụ thể cho trường hợp của bạn?

Chúng tôi sẽ liên hệ trong vòng 24 giờ.

Đăng ký tư vấn ngay

Bài viết liên quan

Bạn cần hỗ trợ thêm?

Để lại thông tin, chúng tôi sẽ liên hệ trong 24 giờ.

hoặc
Gọi ngay 0926 138 138