Mất giấy tờ tiền thuốc thì xin lại ở chính nơi đã lập ra nó: bảng kê và phiếu thu ở quầy thu hoặc bộ phận tài chính kế toán của cơ sở khám chữa bệnh, hoá đơn ở nhà thuốc đã bán, hoá đơn điện tử thì tra lại bằng mã tra cứu hoặc nhờ bên bán gửi lại. Mang theo giấy tờ tuỳ thân, thông tin lần khám hoặc lần mua, và nếu đi xin thay người khác thì có giấy uỷ quyền hoặc giấy tờ theo yêu cầu của nơi cấp.
Bản sao thường được đóng dấu hoặc ghi rõ là bản sao, và tuỳ việc bạn cần, nơi nhận hồ sơ có chấp nhận hay không. Vì vậy trước khi đi xin, hỏi nơi sẽ nhận hồ sơ cần loại giấy nào. Bài dưới đây gom từng loại giấy, nơi xin, những thứ cần mang và một mẫu lời đề nghị ngắn.
Mất giấy nào thì xin ở đâu
Bảng dưới là hướng chung. Cách làm cụ thể, thời gian và phí nếu có tuỳ từng nơi; hỏi trước qua quầy hướng dẫn của cơ sở.
| Giấy bị mất | Xin lại ở đâu | Cần mang | Lưu ý |
|---|---|---|---|
| Bảng kê chi phí ngoại trú | Quầy thu hoặc bộ phận tài chính kế toán của cơ sở khám | Giấy tờ tuỳ thân, mã thẻ, ngày khám | Hỏi bản sao có xác nhận nếu cần nộp bảo hiểm |
| Phiếu thu, biên lai của cơ sở | Quầy thu của cơ sở | Giấy tờ tuỳ thân, ngày khám, số tiền nếu nhớ | Có nơi cấp giấy xác nhận đã thu thay vì in lại |
| Đơn thuốc | Phòng khám đã kê, hoặc tra trong hồ sơ khám | Giấy tờ tuỳ thân, ngày khám | Đơn điện tử có thể tra lại; hỏi nhân viên cách tra |
| Hoá đơn nhà thuốc bản giấy | Nhà thuốc đã bán | Ngày mua, thuốc đã mua, cách thanh toán | Nhà thuốc tra theo ngày và giao dịch |
| Hoá đơn điện tử | Tra lại bằng mã tra cứu, hoặc nhờ bên bán gửi lại | Mã tra cứu hoặc thông tin người mua | Kiểm thư rác, tin nhắn cũ trước khi đi hỏi |
Nếu xin cho cha mẹ hay người thân, hỏi trước nơi cấp cần giấy uỷ quyền hay giấy tờ gì để chứng minh quan hệ. Mỗi nơi có cách làm riêng theo quy định hiện hành.
Trước khi đi xin, tìm lại kỹ ở ba chỗ
Chỗ thứ nhất là điện thoại. Lục thư viện ảnh theo ngày khám, nhiều khi bạn hoặc người nhà đã chụp mà quên. Lục hộp thư và tin nhắn theo tên nhà thuốc hoặc cơ sở khám, kể cả thư rác: hoá đơn điện tử thường nằm ở đó, kèm mã tra cứu. Nếu thanh toán bằng chuyển khoản, sao kê ngân hàng giúp bạn xác định chính xác ngày và số tiền để nơi cấp tra nhanh hơn.
Chỗ thứ hai là các bìa giấy tờ khác trong nhà. Bảng kê hay bị kẹp nhầm vào sổ khám, túi đựng phim chụp, hay bìa giấy tờ của người khác trong gia đình.
Chỗ thứ ba là người đi khám cùng. Hỏi anh chị em hay người đã đưa người bệnh đi hôm đó; có khi giấy nằm trong túi xách của người khác. Mười lăm phút tìm kỹ có thể tiết kiệm cả buổi đi xin và thời gian chờ cấp.
Mẫu lời đề nghị xin bản sao
Có nơi chỉ cần hỏi miệng, có nơi yêu cầu viết giấy đề nghị. Mẫu dưới viết tay được, đủ ý để người tiếp nhận tra cứu nhanh.
- Kính gửi: Bộ phận tài chính kế toán, cơ sở khám chữa bệnh ...
- Em tên là ..., giấy tờ tuỳ thân số ..., là [người bệnh / con của người bệnh] ..., mã thẻ bảo hiểm y tế ...
- Ngày ..., [người bệnh] có khám ngoại trú tại [phòng khám/khoa] ... Em đã làm mất [bảng kê chi phí / phiếu thu] của lần khám này.
- Em đề nghị được cấp bản sao [bảng kê / giấy xác nhận đã thu] để nộp hồ sơ [bảo hiểm sức khoẻ / xin hỗ trợ tiền thuốc].
- Em gửi kèm bản chụp giấy tờ tuỳ thân [và giấy uỷ quyền nếu có]. Em xin cảm ơn.
Ghi rõ mục đích xin giúp nơi cấp biết cần xác nhận gì. Giữ một bản chụp lá đơn và ghi ngày nộp, tên người tiếp nhận nếu được.
Tra lại hoá đơn điện tử, từng bước
Hoá đơn điện tử gần như không bao giờ mất hẳn, chỉ là bạn chưa tìm ra chỗ nó nằm. Làm theo thứ tự này trước khi đi hỏi nhà thuốc.
- Nhớ lại thông tin người mua đã đọc cho nhà thuốc hôm đó: tên ai, thư điện tử hay số điện thoại nào.
- Tìm trong hộp thư đó theo tên nhà thuốc hoặc chữ "hoá đơn", nhớ xem cả thư rác và các thư mục tự phân loại.
- Tìm trong tin nhắn điện thoại theo ngày mua. Một số nơi gửi mã tra cứu qua tin nhắn ngắn.
- Nếu có mã tra cứu, dùng đường tra cứu đi kèm để tải lại bản thể hiện của hoá đơn.
- Nếu không tìm thấy gì, liên hệ nhà thuốc, đọc ngày mua, tổng tiền, cách thanh toán, và thông tin người mua để họ tra và gửi lại.
- Tải được rồi thì lưu ngay vào thư mục riêng trên điện thoại và trong hộp thư, ghi vào sổ tiền thuốc là đã có lại.
Nếu hôm đó bạn không xin hoá đơn điện tử mà chỉ nhận phiếu tính tiền giấy rồi làm mất, hỏi nhà thuốc có thể xuất hoá đơn cho giao dịch đã qua hay không. Mỗi nơi có cách xử lý riêng theo quy định hiện hành, đừng ép người bán làm sai quy định.
Mất đơn thuốc: chuyện giấy và chuyện thuốc là hai việc
Mất đơn thuốc có hai hệ quả khác nhau. Về giấy tờ, bạn thiếu một tờ trong hồ sơ bảo hiểm hay hồ sơ hỗ trợ, và xin lại ở phòng khám đã kê, hoặc tra lại nếu là đơn điện tử. Về thuốc, nếu người bệnh còn đang trong đợt và cần mua tiếp phần thuốc mua ngoài, đơn là giấy để nhà thuốc bán thuốc kê đơn. Đừng tìm cách mua khi không có đơn; liên hệ cơ sở đã khám để được hướng dẫn.
Nếu việc mất đơn khiến người bệnh có nguy cơ hết thuốc giữa đợt, nói rõ điều đó khi liên hệ cơ sở khám. Đừng tự giãn phần thuốc còn lại cho kéo dài. Nếu người bệnh đã hết thuốc và có dấu hiệu nặng như khó thở, đau ngực, phù mặt hoặc môi, lơ mơ, co giật, yếu liệt nửa người: gọi số cấp cứu hoặc đến cơ sở y tế gần nhất ngay, chưa tính chuyện tiền hay giấy tờ, mang theo vỏ thuốc đang dùng.
Sau khi xử lý xong, chụp lại đơn mới ngay khi nhận. Đơn là tờ giấy dễ mất nhất vì người ta hay cầm theo khi đi mua thuốc rồi để quên ở quầy.
Hỏi nơi nhận hồ sơ trước khi xin
Không phải bản sao nào cũng dùng được cho mọi việc. Công ty bảo hiểm sức khoẻ có thể chấp nhận bản sao có xác nhận của cơ sở, có thể yêu cầu giấy xác nhận chi phí thay cho bảng kê, có nơi lại chấp nhận bản thể hiện của hoá đơn điện tử tải lại. Phòng công tác xã hội hay nơi xét hỗ trợ có danh sách giấy riêng.
Hỏi trước một câu tiết kiệm được một lần đi lại: "Dạ em bị mất bảng kê của lần khám ngày ..., em xin bản sao có xác nhận của cơ sở thì bên mình có nhận không, hay cần giấy khác ạ?" Ghi câu trả lời lại, kèm tên người trả lời và ngày.
Hạn nộp hồ sơ vẫn chạy trong lúc bạn đi xin giấy. Nếu sợ không kịp, báo trước với nơi nhận hồ sơ là đang xin bản sao, hỏi có thể nộp trước phần đã có và bổ sung sau không.
Ví dụ giả định: anh Minh xin lại bảng kê cho mẹ
Ví dụ giả định. Mẹ anh Minh khám ngoại trú theo thẻ, phần gia đình trả 12 đơn vị. Hai tháng sau, anh cần nộp hồ sơ bảo hiểm sức khoẻ cho mẹ thì phát hiện chỉ còn phiếu thu, bảng kê đã mất.
Anh gọi công ty bảo hiểm hỏi trước, được trả lời có thể nộp bản sao bảng kê có xác nhận của cơ sở. Anh đến bộ phận tài chính kế toán, mang căn cước của mình, bản chụp căn cước của mẹ, thẻ bảo hiểm y tế của mẹ và giấy uỷ quyền mẹ ký theo hướng dẫn của cơ sở. Anh điền lá đơn theo mẫu, được hẹn nhận sau vài ngày làm việc.
Nhận bản sao, anh chụp lại ngay, ghi vào sổ tiền thuốc của mẹ: "bảng kê ngày ..., bản sao có xác nhận, cất bìa của mẹ". Lần sau, anh chụp bảng kê ngay khi ra khỏi quầy thu.
Những việc không nên làm khi mất giấy
Không tự lập lại hoá đơn hay bảng kê. Tự gõ lại theo trí nhớ, nhờ người khác "làm giúp" một tờ hoá đơn hay sửa ngày trên giấy cũ là làm giả chứng từ. Hậu quả nặng hơn nhiều so với việc mất một khoản bồi thường.
Không trả tiền cho người hứa "lo giấy nhanh". Bản sao chứng từ xin ở chính nơi đã lập. Người lạ nhận làm thay kèm phí là dấu hiệu đáng ngờ.
Không để chuyện giấy tờ làm gián đoạn thuốc. Mất giấy là chuyện giấy. Đừng tự ngưng hay đổi thuốc vì tiền trong lúc chờ hồ sơ; nếu chi phí đang khó, nói thật với bác sĩ.
Không để lặp lại. Mỗi lần nhận giấy tờ, chụp lại ngay trong ngày và cất vào một chỗ cố định. Thói quen nhỏ này đỡ cho bạn mọi lần đi xin bản sao sau này.
Câu hỏi thường gặp
Mất bảng kê chi phí khám bảo hiểm y tế thì xin lại ở đâu?
Đến quầy thu hoặc bộ phận tài chính kế toán của cơ sở đã khám, mang giấy tờ tuỳ thân, mã thẻ và ngày khám. Hỏi xin bản sao có xác nhận nếu bạn cần nộp cho bảo hiểm sức khoẻ hoặc hồ sơ xin hỗ trợ.
Làm mất hoá đơn điện tử mua thuốc thì tra lại thế nào?
Tìm trong hộp thư, kể cả thư rác, và tin nhắn theo tên nhà thuốc để lấy mã tra cứu. Nếu không thấy, liên hệ nhà thuốc đã bán, cung cấp ngày mua, cách thanh toán và thông tin người mua để được gửi lại.
Bản sao bảng kê có dùng được để nộp bảo hiểm sức khoẻ không?
Tuỳ công ty bảo hiểm. Nhiều nơi nhận bản sao có xác nhận của cơ sở khám, có nơi yêu cầu giấy xác nhận chi phí. Hỏi nơi nhận hồ sơ trước khi đi xin để khỏi phải đi hai lần.
Có thể xin lại giấy tờ tiền thuốc thay cho cha mẹ không?
Thường được nếu có giấy tờ theo yêu cầu của nơi cấp, ví dụ giấy uỷ quyền và bản chụp giấy tờ tuỳ thân của người bệnh. Mỗi nơi có cách làm riêng theo quy định hiện hành, nên hỏi trước qua quầy hướng dẫn.
Có nên nhờ người làm lại hoá đơn khi bị mất để kịp nộp hồ sơ?
Không. Tự lập lại hay nhờ người khác làm lại hoá đơn, bảng kê là làm giả chứng từ, có thể khiến bạn mất quyền lợi và gặp rắc rối pháp lý. Chỉ xin bản sao ở chính nơi đã lập giấy.
Làm gì để không bị mất hoá đơn thuốc lần sau?
Chụp lại mọi giấy tờ ngay trong ngày nhận, đặt tên ảnh theo người và ngày, cất bản giấy vào một bìa cố định cho từng người. Với hoá đơn điện tử, chuyển vào một thư mục riêng trong hộp thư ngay khi nhận.