TienThuoc.comTiền Thuốc
Thuốc ngoài danh mục và phần tự trả

Người nhà được nhờ đi mua thuốc ngoài khi người bệnh nằm viện: làm sao cho đúng

Điều dưỡng nhờ người nhà đi mua thuốc ngoài cho người bệnh nằm viện: hỏi gì trước khi đi, mua ở đâu có hoá đơn, giao thuốc lại thế nào và giữ chứng từ gì.

A Vietnamese man in his thirties walking quickly down a long hospital corridor at night carrying a small paper bag, seen from behind, cool fluorescent light, quiet atmosphere

Khi điều dưỡng hoặc bác sĩ nhờ người nhà đi mua thuốc ngoài cho người bệnh đang nằm viện, việc đúng là: nhận tờ ghi tên thuốc rõ ràng, hỏi lại vì sao phải mua ngoài và cần mua bao nhiêu, mua ở nhà thuốc có dược sĩ và lấy hoá đơn, rồi mang thuốc về giao tận tay điều dưỡng của khoa để họ đối chiếu. Người nhà không tự cho người bệnh dùng thuốc vừa mua.

Việc nhờ người nhà mua thuốc ngoài trong lúc nằm viện xảy ra khi thuốc bác sĩ chỉ định không có trong danh mục cơ sở được thanh toán, hoặc khoa dược tạm thời không có. Nó không phải chuyện lạ và không phải điều sai. Điều quan trọng là mọi bước đều rõ ràng, có giấy tờ, để tiền gia đình bỏ ra được ghi nhận đúng và thuốc đến được với người bệnh an toàn.

Trước khi đi mua: hỏi lại bốn điều

Thường người nhà được gọi vội ra quầy điều dưỡng, nhận một tờ giấy rồi đi ngay. Dừng lại vài phút để hỏi những câu dưới đây sẽ đỡ phải chạy đi chạy lại.

  • "Dạ chị cho em hỏi, thuốc này phải mua ngoài là vì không có trong danh mục bảo hiểm hay vì khoa dược đang hết ạ?"
  • "Em cần mua đúng tên này, đúng dạng này phải không ạ? Nếu nhà thuốc không có thì em gọi lại cho ai ạ?"
  • "Em mua bao nhiêu thì đủ ạ? Mua cho hôm nay hay cho mấy ngày ạ?"
  • "Gia đình có phải ký giấy đồng ý tự trả không ạ? Em đọc trước được không ạ?"

Câu thứ hai rất quan trọng. Ở nhà thuốc, có khi người bán đề nghị một loại khác "tương tự", và người nhà vì sốt ruột mà đồng ý. Thuốc trong viện là do bác sĩ chỉ định cho tình trạng hiện tại của người bệnh; đổi sang loại khác phải được bác sĩ hoặc điều dưỡng của khoa đồng ý. Gọi lại một cuộc điện thoại không mất bao lâu, mà tránh được nhiều chuyện.

Nếu tờ giấy chỉ có chữ viết tay khó đọc, hãy chụp lại và nhờ điều dưỡng đọc to tên thuốc, bạn ghi lại bằng chữ in. Nhầm một chữ cái là có thể mua nhầm thuốc khác hẳn.

Các bước từ quầy điều dưỡng đến lúc giao thuốc

Làm theo thứ tự dưới đây, kể cả khi đang vội lúc nửa đêm.

  1. Nhận tờ ghi tên thuốc, chụp lại, hỏi bốn điều ở trên.
  2. Nếu được yêu cầu, đọc và ký giấy đồng ý tự trả; xin chụp lại tờ đã ký.
  3. Đến nhà thuốc có dược sĩ, có thể là nhà thuốc trong khuôn viên cơ sở hoặc bên ngoài, đưa tờ ghi tên thuốc và nói rõ là mua cho người bệnh đang nằm viện.
  4. Kiểm tên, dạng thuốc, số lượng, hạn dùng trên hộp trước khi trả tiền; nếu nhà thuốc không có đúng loại, gọi lại điều dưỡng, không tự đổi.
  5. Lấy hoá đơn hoặc phiếu bán hàng, đề nghị ghi tên người bệnh nếu được.
  6. Mang thuốc về giao tận tay điều dưỡng của khoa, kèm hoá đơn để họ đối chiếu; hỏi có cần ghi sổ giao nhận không.
  7. Ghi vào sổ của gia đình: ngày, giờ, tên thuốc, số lượng, tiền, người mua, người nhận ở khoa.

Bước sáu thường bị bỏ qua: người nhà để thuốc ở đầu giường rồi đi. Thuốc trong viện cần qua tay điều dưỡng để đưa vào đúng giờ, đúng cách theo y lệnh. Người nhà tự cho người bệnh dùng thuốc vừa mua là điều không nên, dù với ý tốt.

Nếu người bệnh tỉnh táo và hỏi "thuốc này là gì, bao nhiêu tiền", bạn cứ nói thật nhẹ nhàng rằng đây là thuốc bác sĩ chỉ định, cả nhà đã lo được. Người bệnh biết con cái đã chuẩn bị thì yên tâm hơn, ít tự lo lắng chuyện tiền trong lúc đang cần nghỉ ngơi.

Mua ở đâu: so sánh để chọn, không phải để đổi thuốc

Người nhà thường băn khoăn mua ở nhà thuốc trong khuôn viên hay ra ngoài. Bảng dưới đây nêu những điều cần cân nhắc; nơi nào cũng phải đúng thuốc ghi trên tờ và có hoá đơn.

Điều cân nhắcNhà thuốc trong khuôn viên cơ sởNhà thuốc có dược sĩ bên ngoài
Có sẵn đúng thuốc theo chỉ địnhThường có các thuốc hay được chỉ định ở đóCó thể có hoặc không, cần hỏi
Thời gianGần, nhanh, quan trọng khi cần gấpCó thể phải đi xa, tốn thời gian
GiáHỏi giá trước khi muaHỏi giá trước khi mua, giá có thể khác
Hoá đơnXin hoá đơn, ghi tên người bệnhXin hoá đơn, ghi tên người bệnh
Khi nhà thuốc không có đúng loạiGọi lại điều dưỡngGọi lại điều dưỡng, không mua loại khác

Khi thuốc cần dùng gấp, đi nhà thuốc gần nhất có đúng thuốc là hợp lý hơn đi tìm nơi rẻ hơn. Khi thuốc dùng nhiều ngày và không gấp, bạn có thể hỏi giá vài nơi, miễn là đúng tên, đúng dạng như tờ ghi và có hoá đơn.

Không mua thuốc ngoài qua người lạ mời chào ở hành lang hay ở cổng, dù họ nói "rẻ hơn, giao tận giường". Không có hoá đơn, không biết nguồn gốc, và nếu có chuyện thì không biết tìm ai.

Ví dụ giả định: một đêm trực của chị Hà

Bố chị Hà nằm viện. Mười giờ đêm, điều dưỡng gọi chị ra quầy, đưa tờ giấy ghi một thuốc cần mua ngoài vì khoa dược đang hết. Chị chụp tờ giấy, hỏi lại tên thuốc, số lượng cho hai ngày, rồi hỏi có phải ký giấy không. Điều dưỡng cho biết đây là thuốc trong danh mục, khoa dược hết tạm thời, nên dặn chị giữ hoá đơn để hỏi phòng tài chính về cách xử lý.

Nhà thuốc trong khuôn viên vẫn mở. Thuốc có giá, giả định, 6 đơn vị. Chị kiểm hộp, lấy hoá đơn ghi tên bố, mang về giao điều dưỡng, xin ghi vào sổ giao nhận. Sáng hôm sau, chị hỏi phòng tài chính, được hướng dẫn cách nộp hoá đơn để xem xét theo quy định hiện hành.

Nếu chị không hỏi lý do mua ngoài, không giữ hoá đơn, thì khoản 6 đơn vị ấy chỉ là tiền mất. Không phải lần nào cũng được xem xét lại, và cách xử lý tuỳ quy định từng thời điểm, nhưng không có giấy tờ thì chắc chắn không có cơ hội. Mọi con số trong ví dụ là giả định.

Chứng từ cần giữ suốt đợt nằm viện

Một túi nhựa có khoá kéo để trong ba lô của người trực là đủ. Đánh dấu khi đã có.

  • Ảnh chụp từng tờ ghi thuốc cần mua ngoài, có ngày.
  • Ảnh chụp giấy cam kết tự trả đã ký, nếu có.
  • Hoá đơn hoặc phiếu bán hàng của từng lần mua, ghi tên người bệnh nếu được.
  • Ghi chú lý do mua ngoài mà điều dưỡng hoặc bác sĩ giải thích: ngoài danh mục hay khoa dược hết.
  • Tên điều dưỡng nhận thuốc và giờ giao, ghi trong sổ của gia đình.
  • Bảng kê viện phí khi ra viện, để đối chiếu không có thuốc nào vừa tự mua vừa bị tính tiền lần nữa.

Mục cuối cùng là lý do lớn nhất để giữ đủ giấy: khi ra viện, đọc bảng kê và đối chiếu với danh sách thuốc đã tự mua. Nếu thấy một thuốc đã tự mua mà vẫn có trên bảng kê với phần người bệnh trả, mang hoá đơn hỏi lại quầy thu ngân. Phần lớn là hiểu nhầm, nhưng hỏi lại là quyền của bạn.

Khi nhiều anh chị em thay nhau trực, mỗi người nên ghi vào cùng một sổ hoặc cùng một nhóm tin nhắn. Thuốc mua ngoài nằm rải rác trong túi của ba người khác nhau là chuyện rất hay gặp và gần như không gom lại được khi cần.

Khi phải mua ngoài nhiều lần trong một đợt nằm viện

Có đợt nằm viện người nhà được nhờ mua ngoài chỉ một lần, có đợt thì gần như ngày nào cũng có tờ giấy mới. Khi đó, tiền tự mua cộng lại có thể lớn hơn cả phần viện phí người bệnh cùng chi trả. Gia đình nên biết điều này sớm, không để đến ngày ra viện mới cộng.

Sau lần mua thứ hai hoặc thứ ba, bạn nên xin gặp bác sĩ điều trị vào giờ thăm khám, hỏi nhẹ nhàng: "Thưa bác sĩ, mấy hôm nay nhà em mua ngoài khá nhiều thuốc cho bố. Bác sĩ cho em biết dự kiến còn phải mua trong bao lâu để nhà em chuẩn bị ạ? Nếu có phương án nào trong danh mục phù hợp thì nhà em mong bác sĩ cân nhắc." Câu hỏi này không chất vấn, chỉ giúp gia đình lo tiền đúng lúc.

Đồng thời, cộng nhanh các hoá đơn đã có, ví dụ giả định ba lần mua tổng 18 đơn vị, rồi báo vào nhóm tin nhắn của anh chị em. Ai cũng thấy con số thật thì việc góp tiền đỡ căng thẳng hơn. Nếu tổng đã vượt khả năng, đó là lúc hỏi phòng công tác xã hội, không chờ tới ngày thanh toán ra viện.

Những điều người nhà không nên làm

Không tự cho người bệnh dùng thuốc vừa mua. Giao cho điều dưỡng để dùng theo y lệnh. Cũng không mang thêm thuốc từ nhà, thuốc người quen cho, rồi tự cho người bệnh dùng trong viện mà không báo bác sĩ.

Không tự bỏ không mua vì thấy đắt. Nếu tiền đang khó, nói ngay với điều dưỡng hoặc bác sĩ điều trị. Đừng tự ngưng hay đổi thuốc vì tiền; hãy nói thật với bác sĩ là chi phí đang khó, và hỏi phòng công tác xã hội của bệnh viện nếu có.

Không mua theo người mời chào. Người lạ ở hành lang hay cổng viện không thay được nhà thuốc có dược sĩ và hoá đơn.

Không im lặng khi thấy điều bất thường. Nếu người bệnh có dấu hiệu lạ sau khi dùng thuốc như khó thở, nổi mẩn lan nhanh, phù mặt hay môi, lơ mơ, co giật, hãy gọi ngay điều dưỡng hoặc bác sĩ trực, bấm chuông gọi ở đầu giường nếu có; chuyện tiền tính sau.

Câu hỏi thường gặp

Vì sao nằm viện mà vẫn phải đi mua thuốc ngoài?

Thường vì thuốc bác sĩ chỉ định không có trong danh mục cơ sở được thanh toán, hoặc khoa dược tạm thời hết thuốc. Hãy hỏi điều dưỡng lý do cụ thể, vì cách xử lý tiền mỗi trường hợp có thể khác nhau, và ghi lại câu trả lời.

Mua thuốc ngoài cho người nằm viện có cần lấy hoá đơn không?

Rất nên lấy. Hoá đơn giúp đối chiếu với bảng kê khi ra viện, làm hồ sơ bảo hiểm sức khoẻ thương mại nếu có, làm hồ sơ xin hỗ trợ, và hỏi lại phòng tài chính nếu thuốc mua ngoài là do khoa dược hết thuốc trong danh mục.

Nhà thuốc không có đúng loại thuốc trên tờ giấy thì làm gì?

Gọi lại điều dưỡng hoặc bác sĩ của khoa, đọc tên thuốc nhà thuốc đang có và hỏi có được thay không. Không tự mua loại khác theo lời gợi ý của người bán, vì thuốc trong viện được chỉ định cho tình trạng hiện tại của người bệnh.

Mua thuốc về rồi có được tự cho người bệnh uống không?

Không nên. Hãy giao thuốc cho điều dưỡng của khoa để họ đối chiếu và cho dùng theo y lệnh, đúng giờ, đúng cách. Người nhà tự cho dùng có thể làm trùng hoặc lệch với thuốc khoa đang dùng cho người bệnh.

Khoa dược hết thuốc trong danh mục, tiền tự mua có được hoàn lại không?

Cách xử lý tuỳ quy định hiện hành và từng cơ sở. Hãy giữ hoá đơn, ghi lại lời giải thích của điều dưỡng, rồi hỏi phòng tài chính hoặc quầy bảo hiểm y tế của bệnh viện. Nếu cần, hỏi thêm cơ quan bảo hiểm xã hội.

Gia đình không đủ tiền mua thuốc ngoài trong lúc nằm viện thì làm gì?

Nói ngay với điều dưỡng hoặc bác sĩ điều trị, đừng im lặng không mua. Bác sĩ sẽ cân nhắc phương án phù hợp. Đồng thời hỏi phòng công tác xã hội của bệnh viện về các nguồn hỗ trợ cho người bệnh khó khăn.

Cần tư vấn cụ thể cho trường hợp của bạn?

Chúng tôi sẽ liên hệ trong vòng 24 giờ.

Đăng ký tư vấn ngay

Bài viết liên quan

Bạn cần hỗ trợ thêm?

Để lại thông tin, chúng tôi sẽ liên hệ trong 24 giờ.

hoặc
Gọi ngay 0926 138 138